Uitvoer werkzaamheden bij de Rembrandtweg voor de aanleg van glasvezel.
Uitvoer werkzaamheden bij de Rembrandtweg voor de aanleg van glasvezel. naomi heidinga

Snel en veilig internet nodig bij digitale thuiszorg

Achtergrond Toekomst van de ouderenzorg

AMSTELVEEN Steeds meer thuiszorgorganisaties voeren beeldzorg in. Cliënten krijgen voor thuis een tablet van de thuiszorgorganisatie. Experts waarschuwen dat een snelle, stabiele en veilige internetverbinding essentieel is, maar dat is nog lang niet vanzelfsprekend. Dit is deel 2 in een serie over nieuwe technologie in de Amstelveense ouderenzorg.

Wat is eigenlijk nodig op het gebied van internet als je thuis zorg ontvangt via een tablet van de thuiszorgorganisatie? Dat is afhankelijk van hoe stabiel het wifi-netwerk in huis is, hoeveel internettoepassingen er tegelijk worden gebruikt en hoe snel de internetverbinding is. Over het algemeen wordt aangenomen dat minimaal 5 Mbit/s nodig is voor beeldbellen.

Jelle Verweij is consultant bij Stratix, een onafhankelijk onderzoeksbureau op het gebied van communicatie-infrastructuren en diensten. “5 Mb/s wordt goed behaald met een internetverbinding via glasvezel of de kabel. Maar met een DSL (koper)verbinding - zeker als de afstand naar de wijkcentrale groot is- is beeldbellen een probleem.”

GLASVEZEL Een snelle internetverbinding is belangrijk voor wie beeldzorg krijgt van een thuiszorgorganisatie. Met een aansluiting op glasvezel zit het met de snelheid wel goed. Op dit moment heeft 11 procent van de huishoudens in Amstelveen toegang tot internet via glasvezel. Dat staat op het punt om te veranderen. In de loop van dit jaar wordt er in opdracht van de gemeente door twee partijen glasvezel aangelegd: Getnet in het buitengebied en KPN in de kern van Amstelveen. KPN zegt 37.000 (van de 43.000) huishoudens de mogelijkheid te geven zich aan te sluiten op glasvezel. Daarmee is niet gezegd dat iedereen die mogelijkheid van glasvezel benut. De keuze voor een glasvezelaansluiting en later de keuze om een abonnement te nemen, ligt bij de bewoners zelf. Uit onderzoek van Stratix blijkt dat ouderen het belang van een snelle internetverbinding niet altijd onderkennen. Zij maken ook weinig gebruik van diensten waar veel bandbreedte voor nodig is, zoals gamen of het streamen van meerdere kanalen tegelijk. Bovendien kan het afsluiten van een abonnement via glasvezel duurder zijn dan de huidige aansluiting en wordt de overstap ervaren als ‘veel gedoe’.

VEILIGE VERBINDING Naast de snelheid van internet, zijn ook stabiliteit en veiligheid belangrijk. Een bekabeld netwerk in huis naar een computer is de veiligste en betrouwbaarste aansluitmethode. Verweij: “Een wifi-verbinding kan ‘kuren’ hebben en bij bepaalde zorgtechnologie is instabiliteit gewoon niet te veroorloven. Bovendien is een wifi-verbinding makkelijker te hacken.”

Maar beeldschermzorg wordt meestal verleend via een tablet en die heeft geen kabel. “Omdat je tablets niet kunt aansluiten op een bekabeld netwerk is het fijn om terug te kunnen vallen op een computerscherm met een vaste verbinding”, zegt Verweij, “voor het geval de wifi uitvalt.” Een bekabeld netwerk is volgens Verweij bijvoorbeeld belangrijk voor chronisch zieke patiënten die regelmatig via beeldzorg contact hebben met zorgverleners. Het is dan vervelend als de verbinding niet goed werkt. “Zeker bij ouderen die vaak toch wat minder goed weten hoe je bijvoorbeeld een router reset, waarmee fouten in de wifi-verbinding worden opgelost.”

Een wifi-verbinding kan ‘kuren’ hebben en bij bepaalde zorgtechnologie is instabiliteit gewoon niet te veroorloven.GOED WACHTWOORD Gelukkig helpen thuiszorgorganisaties hun cliënten bij de internetverbinding als zij beeldzorg gaan gebruiken. Zo bekijkt Zonnehuisgroep Amstelland bij beeldzorg eerst of er bij de cliënt een internetverbinding is. Als die er is, wordt de internetsnelheid bekeken en als die te laag is of als er maar op een bepaalde plek in de woning een goede internetverbinding is, verzorgt Zonnehuisgroep Amstelland een ‘mifi router’. Dat is een klein kastje dat je in het stopcontact steekt en een 4G-verbinding opzet via het netwerk van de telefoonprovider. Cliënten hebben dan alleen een simkaart nodig met een data-abonnement. Ook als een cliënt helemaal geen internet heeft, wordt zo’n router gebruikt. Amstelring is momenteel een multicontroller aan het testen die in de meterkast wordt geplaatst als de internetverbinding versterkt moet worden. Verweij snapt waarom zorgorganisaties die apparaten gebruiken. Het is eenvoudig in gebruik, snel geïnstalleerd en niet zo duur. Of het ook veilig is, hangt volgens hem af van de installatie. “Een installateur moet zorgen voor een goed wachtwoord op de verbinding en niet een makkelijk te raden, standaard wachtwoord als ‘admin’.”

VOLDOENDE KEUZE De gemeente speelt ook een rol in dit verhaal. De gemeente moet zorgen dat mensen zolang mogelijk thuis kunnen blijven wonen en geeft daarvoor financiële steun via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Volgens wethouder zorg en welzijn Marijn van Ballegooijen heeft de gemeente geen plannen om een bijdrage te leveren aan de internetverbinding van mensen die digitale thuiszorg ontvangen. “Ouderen hebben voldoende mogelijkheden bij het kiezen van een internetverbinding. Als er specifieke vragen zijn over de internetverbinding kunnen ze terecht bij de bibliotheek of de Amstelland Senioren Computer Club. Bovendien is het de vraag of supersnel internet nodig is voor de applicaties die ouderen gebruiken. Tijdens de corona-crisis hebben we ouderen met dementie een tablet gegeven zodat ze konden beeldbellen met familie. De verbinding daarvan verliep via de telefoon en de SIM-kaart. Een internetverbinding was daarvoor niet eens nodig.”

TEGEN EENZAAMHEID Bij de internetverbinding wil de gemeente geen rol spelen, maar wel bij de digitale hulpmiddelen zelf. In de recent uitgebrachte ‘Woonzorgvisie ouderen 2022-2040’ staat dat de gemeente gaat onderzoeken hoe zij ouderen kunnen ondersteunen om gebruik te maken van digitale hulpmiddelen. Van Ballegooijen: “Er is heel veel beschikbaar voor ouderen, maar het is nog onduidelijk wat echt nuttig en bewezen effectief is. Ouderen, maar ook wij als gemeente, hebben hulp nodig. We hebben daarvoor contact gezocht met wetenschappelijke instituten.”

Mogelijk is er een financiële vergoeding via de Wmo voor digitale hulpmiddelen. “Wel of geen vergoeding ligt misschien aan het digitale product zelf”, zegt Van Ballegooijen. “Bij de Wmo geldt dat alleen hulpmiddelen die je niet gewoon bij de winkel kunt kopen, worden vergoed. Denk aan een specifiek op de persoon aangepaste rolstoel. We weten ook nog niet of er een vergoeding is voor alle mensen of alleen voor mensen met een lager inkomen.”

Wat Van Ballegooijen wel weet, is dat technologie ouderen kan helpen bij het op een leuke manier contact houden met elkaar en familie. “Soms wordt technologie als koud en kil beschreven, maar ik zie het juist als een manier om eenzaamheid onder ouderen tegen te gaan.”
 

Deze serie is mogelijk gemaakt door Mediafonds Amstelveen.
 

Tekst: Suzanne Bremmers
Foto: Naomi Heidinga

advertentie
advertentie